Kontsumo iraunkorrerako aukera ezberdinak dituzte herritarrek nahiz administrazioak: erosketa berdea, produktu ekologikoak eskuratzea, bidezko merkataritza eta berriz erabiltzea.

1. Erosketa berdea
Erosketa berdea diogunean, hauxe esan nahi dugu: produktuak euren edukiaren arabera, bilgarriaren arabera, birziklatzeko aukeren arabera, sortzen dituzten hondakinen arabera eta ekoetiketa izatearen arabera hautatzea, eta gainera, zerbitzuak kontratatzerakoan edo administrazioko ondasunak eskuratzean ingurumeneko irizpideak kontuan izatea.

Ezaugarri honen bidez produktuak ingurumen-irizpideak betetzen dituela ziurta dezakegu, baina herritarrek honi buruz duten ezagutza eskasa nabarmena da. Kontsumitutako produktu eta zerbitzuek ingurumena errespetatzen duten jakiteko beste tresna bat ere bada.

Bizi Zikloaren Analisiko ikerketek aztertzen dute material hauen zikloa, eta ingurumenarentzat egokienak zeintzuk diren xedatzen dute. Gaur egunean Estatuko kontratazio garrantzitsuen kasuetan eskatzen dira ikerketa hauek.

2. Produktu ekologikoak
Produktu ekologikoek ere antzeko egoera agertzen dute, kontsumo iraunkorrerako horrelako produktuei buruzko informazio gutxi jaso dutela adierazi baitute herritarren erdiak baino gehiagok.

Horren adibide da Kontsumitzailearen Informaziorako Udal Bulegoan jasotako erreklamazio guztien artean gai honi buruzkoak %0,5 bakarrik izatea, nahiz eta, askotan produktu garestiagoak badira ere, produktu hauek eskuratzeko interesak gora egin duenez erreklamazio hauen kopurua handituz joan. Kontsumo ekologikorako elkarte bat badago hirian: Otarra Bioelkartea.

300 pertsonek eman dute bertan izena, eta horietatik 230, produktu ekologikoak aldizka erosten dituzten bazkide aktiboak dira.

3. Bidezko merkataritza
Bidezko merkataritza terminoa, aldiz, ezagunagoa da. Emaus Gizarte Fundazioak 2001eko azken hiruhilekoan egindako ikerketa baten arabera, herritarren %36k ezagutzen zuen praktika iraunkorrerako modu hau, 1998. urtean erregistratu zen %2aren aldean.

Bartzelona, Madril edo Valentzia bezalako hiri handietan bildutako datuak bikoizten ditu portzentaje honek. Gizarte-mugimendu hau merkataritzako elkartruke bidezkoago baten alde lan egiten duten ekoizleek, merkatariek eta kontsumitzaileek osatzen dute, eta aukera gutxien dituzten ekoizleei ere merkatura iristea ahalbidetzea dute helburu.

Donostian ireki zen bidezko merkataritzarako Estatuko lehen denda; egun filosofia bereko beste denda bat ere badago. Berauetan kafea, kakaoa, artisau-lanak eta berriz erabil daitezkeen birziklatutako materialak saltzen dira. Kontsumo-mota honi buruz duten interesak gora egin duela adierazten du bezeroen gorakadak, eta azken urteotan egin diren sentsibilizazio-kanpainek ere horretan lagundu dute.

Esteka interesgarria: Ozonalia. Bidezko merkataritza eta kontsumo iraunkorra

4. Berrerabilera
Kontsumo iraunkorrean, materialak berriz erabiltzeko praktikari dagokionez, bigarren eskuko ondasunen merkataritza poliki indartuz doa, baina ez da Europako Batasuneko beste estatuetan erregistratzen den mailara iristen. Produktu-mota hau saltzen duten dendak onarpen handiagoa dute orain, agertzen duten itxura hobetu baitute. Eta autoen sektorea da hoberen kokatua dagoena, nahiz eta auto berrien erosketa-kopurua oraindik ere erabilitakoen erosketa-kopurua baino askoz altuagoa izan. Bigarren eskuko liburuen azoken moduko jarduerek berriz erabiltzearen alde jokatzen dute, baina ez dira jarduera nahikoak izaten.